جمال الدين محمد الخوانساري
551
شرح آقا جمال خوانسارى بر غرر الحكم ودرر الكلم ( فارسي )
بسا غلقى كه گشوده شود بصبر ، « غلق » بفتح غين نقطهدار ولام چيزيست كه در را بآن بندند مانند قفل وكلون ، ومراد ظاهرست . 6946 كم من صعب تسهّل بالرّفق . بسا سختى كه آسان شده باشد بسبب نرمى مانند دشمنى قوى كه بسبب نرمى ومهربانى با أو ترك دشمنى كند بلكه دوست گردد ، وغرض تحريص بر نرميست با مردم واين كه آن بسيار سختى را آسان كند . 6947 كم من واثق بالدّنيا قد فجعته . بسا اعتماد كنندهء بدنيا كه بتحقيق دردناك ساخته باشد دنيا أو را ، مراد مذمّت دنياست واين كه بسيارست كسى كه اعتماد بر آن كرده باشد وآخر آن دردناك ساخته باشد أو را . 6948 كم من ذي طمأنينة إلى الدّنيا قد صرعته . بسا صاحب آرامى بسوى دنيا كه بتحقيق هلاك كرده باشد دنيا أو را ، يا انداخته باشد يعنى در هلاكت يا زيان وخسران ، واين هم مضمون فقرهء سابقست . 6949 كم من ذي أبّهة « 1 » جعلته الدّنيا حقيرا . بسا صاحب بزرگيى كه گردانيده باشد دنيا أو را كوچك . 6950 كم من ذي عزّة ردّته الدّنيا ذليلا . بسا صاحب عزّتى كه بر گردانيده باشد دنيا أو را خوار . 6951 كم من مبتلى بالنّعماء . بسا ببلا گرفتار شدهء بنعمت ، يعنى بسا كسى كه نعمت از براي أو بلائي باشد ، يا اين كه نعمت أو را ببلائى گرفتار سازد باعتبار اين كه كسى كه آن را در حرامى صرف
--> ( 1 ) در منتهى الإرب گفته : « ابهّة عظمت وبهجت وتكبّر ونخوت » .